27 EYLÜL 2000 - ÇARŞAMBA:
Yalova’da bir deprem davası daha sonuçlandı: 17 Ağustos depreminde yıkıntıları altında 23 kişinin öldüğü Merve apartmanının müteaahhiti Murat Üstel 5, teknik uygulama sorumlusu Mimar Baydur Bilen de 3 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
Fakat ne yazık ki, sonuçlanan iki deprem davası da “bozulacak”. ÇÜNKÜ: Yargıtay kararı gereğince, deprem davaları ancak Ağır Ceza Mahkemeleri’nde görülebilecek. Sonuçlanan iki davayla ilgili olaraksa, Asliye Ceza Mahkemeleri’nde karar alındı. (Konuyla ilgili ayrıntılı bilgi için sayfanın sonuna bakın…)
NEYE CEZA?: Yargıç Ömer Hançerlioğlu, “Tedbirsizlik ve dikkatsizlik sonucu birden fazla kişinin ölümüne veya yaralanmasına yol açmak” suçundan Murat Üstel’i 5 yıl hapis, 50 milyon lira ağır para, Baydur Bilen’i de 3 yıl hapis ve 30 milyon lira ağır para cezasına çarptırdı.
DEPREM DAVALARI SİL BAŞTAN?: Yargıtay 5. Ceza Dairesi bir karar alarak deprem davalarına asliye ceza mahkemeleri yerine ağır ceza mahkemelerinin bakmasını istedi… Bu durumda suçun niteliği de değişti. Deprem davalarında sanıklar Türk Ceza Kanunu’nun 455. maddesi yerine 383. maddesinden yargılanacaklar… Bunun bir iyi bir kötü sonucu var…
KÖTÜ SONUÇ: 455. madde 10 yıl hapis cezası öngörürken, 383. maddeye göre azami 5 yıl hapis cezası verilebiliyor…
İYİ SONUÇ: 455. maddeden verilen hapis cezaları paraya çevrilebilirken, ağır ceza mahkemelerinde 383. maddeye göre verilen hapis cezaları paraya dönüştürülemiyor… Şu ana kadar asliye ceza mahkemelerinde 1191 dava açıldı. Henüz hiçbiri sonuçlanmayan bu davalar şimdi ağır ceza mahkemelerinde sil baştan yapılacak…
26 EYLÜL 2000 - SALI:
İzmit ve Adapazarı’nda açılan deprem davaları, Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nin kararı gereğince asliye ceza mahkemelerinden, ağır ceza mahkemelerine gönderilmeye başlandı.
Adapazarı’nda açılan 361, İzmit’te de 200 davanın dosyaları, ağır ceza mahkemelerine gönderildi. Her iki ilde yaklaşık 100 dosya daha ağır ceza mahkemelerine aktarılacak.
1 müteahhit nihayet mahkum oldu
23 EYLÜL 2000 - CUMARTESİ:
Deprem nedeniyle müteahhitler aleyhine açılan davalardan biri sonuçlandı: Yalova’da 20 kişiye mezar olan apartmanın müteahhidine 4 yıl hapis, 40 milyon lira para cezası verildi. CMUK gereğince müteahhid 19 ay hapiste yatacak ve çıkacak.
Yaklaşık 3 bin kişinin depremde öldüğü Yalova’da 360 kişi aleyhine toplam 142 dava açıldı. Bu, tüm Marmara’da sonuçlanan ilk dava oldu.
Dava sahipleri, müteahhid’in “toplu cinayetten” yargılanmasını istiyordu; mahkeme “tedbirsizlik”ten yargıladı ve mahkum etti.
SON DURUŞMA: Pelit Apartmanı’nın müteahhidi, teknik sorumlusu ve yöneticisinin yargılandığı karar duruşmasına sanıklardan hiçbiri katılmazken depremzede yakınları salondaydı. 10 yıla kadar hapis istemiyle yargılanan sanıkların avukatları, davaya konu olan binanın bulunduğu bölgede zeminin sağlam olmadığının belediyenin yaptırdığı araştırma sonucu belgelendiğini, ancak bu raporun dikkate alınmadığını belirterek müvekkillerinin beraatlerini istedi. Hakim Ömer Hançerlioğlu ise sanıkların yaptığı bir başka binanın da depremde çöktüğünü hatırlattı. Mahkeme kararını açıklayan Hançerlioğlu, sanıkların tedbirsiz ve dikkatsiz iş yapıp birden fazla kişinin ölümüne neden olduklarını söyledi.
CEZALAR: Yalova Hacımehmet Ovası’nda 20 kişiye mezar olan Pelit Apartmanı’nın müteahhidi Kemal Uzun 4 yıl hapis, 40 milyon lira para cezası, binanın teknik uygulama sorumlusu Mehmet Nuray Tozlu 3 yıl hapis, 30 milyon lira para, müteahhidin eşi ve kooperatif yöneticisi Şükran Uzun da 1 yıl hapis, 10 milyon lira para cezası aldı.
SIRADAKİ DAVALAR: Depreme yaklaşık 3 bin kurban veren Yalova’da 17 Ağustos sonrası 360 sanık hakkında açılan toplam 142 davadan ilki sonuçlanmış oldu. Sırada 141 dava daha var.
18 EYLÜL 2000 - PAZARTESİ:
17 Ağustos depreminin sonuçlarını en kötü şekilde hissettiğimiz, herkesin büyük üzüntü ve endişeli bir bekleyişle deprem haberlerini izlediği günlerde, kamuoyu bir rakamla sarsılmıştı.
Resmi ölüm rakamları, beklentinin çok gerisinden gelirken, birden resmi rakamlar iki katına çıkmış ve herkes afallamıştı.
Sonradan bu olaydan İzmit Büyükşehir Belediyesi APK Müdürü Nail Baki sorumlu tutuldu.
Nail Baki hakkında “Mesleki bilgiyi ifşa etmek” suçlamasıyla İzmit 2. Asliye Ceza Mahkemesi’nde açılan dava sonuçlandı ve Baki, beraat etti.
Mahkeme beraat kararını şöyle gerekçelendirdi: “Ölü sayısı uzunca bir süre sağlıklı olarak tespit edilemedi, ancak sanık önüne gelen bilgileri bilgisayar kayıtlarına geçirdiği için doğru kabul edilmesi gerekir.”
ECEVİT’E DAVA
Baki, karar sonrası yaptığı açıklamada, “Başbakan Ecevit hakkında 5 milyar liralık tazminat davası açtım. Kazanırsam, parayı depremde 48 saat enkaz altında kalan ve devlet için çalışmamdan dolayı yardımına gidemediğim halama vereceğim” dedi.
ECEVİT NE YAPTI Kİ?
Başbakan Bülent Ecevit, 25 Ağustos tarihinde televizyon kanallarının canlı yayınında, “Büyükşehir Belediyesi’nin bir görevlisi ölü sayısını fazla göstermiş. Fazla para almak için bunu yaptıklarını sanıyoruz. Soruşturma açıldı” demiş ve bunun üzerine Baki hakkında kamu davası açılmıştı.
11 EYLÜL 2000 - PAZARTESİ / Deprem davaları, sil baştan yeniden başlayacak… Çünkü:
Yargıtay 5. Ceza Dairesi bir karar alarak deprem davalarına asliye ceza mahkemeleri yerine ağır ceza mahkemelerinin bakmasını istedi…
Bu durumda suçun niteliği de değişti. Deprem davalarında sanıklar Türk Ceza Kanunu’nun 455. maddesi yerine 383. maddesinden yargılanacaklar…
Bunun bir iyi bir kötü sonucu var…
KÖTÜ SONUÇ: 455. madde 10 yıl hapis cezası öngörürken, 383. maddeye göre azami 5 yıl hapis cezası verilebiliyor…
İYİ SONUÇ: 455. maddeden verilen hapis cezaları paraya çevrilebilirken, ağır ceza mahkemelerinde 383. maddeye göre verilen hapis cezaları paraya dönüştürülemiyor…
Şu ana kadar asliye ceza mahkemelerinde 1191 dava açıldı. Henüz hiçbiri sonuçlanmayan bu davalar şimdi ağır ceza mahkemelerinde sil baştan yapılacak…
Kocası onu, iki çocuğunun gözü önünde, çadırda sevişmeye zorlamıştı…
26 HAZİRAN 2000 - PAZARTESİ/ 17 Ağustos depremi sonrası hayatları sarsıldı. Çadırda kalmaya başladılar. Bir gece kocası ısrarla cinsel ilişki teklif etti. Kadın reddetti. Çadır, cinsel ilişki için uygun bir mekan değildi. Üstelik sarsılmıştı, korkmuştu, cinsel ilişki dahil normal hayata dair herşey, onun için çekiciliğini kaybetmişti. Kocası ısrar etti; zorladı. Kadın, öldürdü! O kadın 26 Haziran 2000 tarihinde, 20 yıl ağır hapis cezasına mahkum oldu.
İşte ayrıntıları…
YER: Kocaeli 2. Ağır Ceza Mahkemesi.
SANIK: 24 yaşındaki, 2 çocuk annesi Firdevs Yangöz.
SAVUNMA: Avukat, son duruşmada müvekkilini şöyle savundu: “Müvekkilim, çadırda çocuklarının gözü önünde cinsel ilişkiye zorlandı ve eşi ile bu yüzden aralarında tartışma çıktı. Cinsel ilişkiye girmek istemeyen müvekkilim, eşinin kovması üzerine babasının yanına sığındı ve bir süre sonra da özür dilemek için çadıra döndü. Barışmak isteyen müvekkilim, öz babasıyla yatmakla suçlanınca, yine tartışma çıkmıştır. Maktulün tabanca ile üzerine yürüdüğü müvekkilim, masanın üzerinde bulunan bıçakla kendisini savunmak istemiş ve bu sırada bıçak eşinin karnına saplanmıştır. Bu nedenle, kasıtlı öldürme olmayıp, nefsi müdafaa gerçekleşmiştir. Bunu, 3 tanık ifadesi de doğrulamaktadır.”
KARAR: Mahkeme heyeti, Yangöz’ü önce müebbet hapse, daha sonra ağır tahrik bulunduğu gerekçesiyle 20 yıl ağır hapis cezasına çarptırdı.
8 KASIM 1999 - ÇARŞAMBA / İstanbul Barosuna kayıtlı avukatlar, depremlerde hasar gören Avcılar’daki Küçükçekmece Adliyesi’nde 7 Kasım’da görülen duruşmalara girmediler. Avukatlar, binanın hasarlı olması nedeniyle mazeret dilekçesi verdi. Küçükçekmece 1. Asliye Hukuk Mahkemesi Hâkimi Cengiz Selçuk da “binanın taşıma kapasitesinin riskli olduğunu” tutanaklara geçirdi.
Devlet memuru oldukları için deprem korkusunu rahatlıkla ifade edemeyen yargıç, savcı gibi mahkeme personeliyle avukatlar işbirliği yapıyor. Amaç, İstanbul’da bulunan 33 adliye binasında depreme karşı önlem alınmasını sağlamak.
ADALETİN DEPREM KORKUSU İŞTE BÖYLE KAYIT ALTINA ALINDI: Küçükçekmece 1. Asliye Hukuk Mahkemesi hâkimi Cengiz Selçuk avukatının mazeret bildirerek girmediği bir duruşmayı, TUTANAKLARA DA GEÇEN şu ifadeyle erteledi:
“Taraf vekillerinin İstanbul Barosu’nun kararına uyarak mazeret dilekçesi verdikleri anlaşılmakla, barolar birer demokratik kuruluş olup alınan karar adliye binasının hasar durumu ile ilgilidir. Şu anda duruşma yapılan salonun bir kirişinde ve hâkim odasındaki kirişte depremden dolayı kılcal çatlamalar olup adliye binasının bir katında 5 duruşma yapılmakta, binanın taşıma kapasitesinin riskli olduğu bilirkişi raporlarıyla belirtilmiş bulunmaktadır. Bakırköy’de 13 olan deprem salınım katsayısının Avcılar’da 27 olduğu basında belirtilmişti. Bu durumda binanın taşıma kapasitesinin bilgisayara yüklenerek kaç şiddetindeki depreme dayanacağının belirlenmemesi avukatlarda tedirginlik yaratmaktadır.”
Avukatların şov yapmadığını söyleyen hâkim yurttaşların mağdur olmaması için duruşmayı 10 Aralık tarihine erteledi.
Veli Göçer, tutuklu olduğu Bursa (E) Tipi Cezaevi’nden, Konya’ya nakledildi; Göçer’in yargılaması da güvenlik gerekçesiyle Konya’da yapılacak, duruşma tarihi önümüzdeki günlerde belli olacak…
NAKİL TARİHİ: 6 Kasım 1999 - Cumartesi
HANGİ MAHKEMEDE YARGILANACAK?: Veli Göçer, Konya 6. Asliye Ceza Mahkemesi’nde yargılanacak.
NEYLE SUÇLANIYOR?: Yalova Cumhuriyet Başsavcılığı’nca, Veli Göçer hakkında, “Tedbirsizlik ve dikkatsizlik veya meslekte ve sanatta acemilik sonucu birden fazla kişinin ölümüne sebebiyet vermek” suçunu kapsayan TCK’nın 455/2 maddesi uyarınca 4 ile 10 yıl arası hapis cezası talebiyle dava açılmıştı.
NEDEN KONYA’YA GÖNDERİLDİ?: Yalova Valiliği’nin, Adalet Bakanlığı’na Göçer’in davasının güvenlik gerekçesiyle başka bir şehre alınması talebinde bulunması üzerine, Yargıtay 5. Ceza Dairesi’nce talep uygun bulunmuş ve dava Konya’ya alınmıştı.
KAÇ BİNA ÇÖKTÜ, KAÇ KİŞİ ÖLDÜ?: Çınarcık ve Kocadere’de yaptırdığı 10 sitenin çökmesi sonucu 166 kişi öldü.